Hasan Köseoğlu / Ajans Bizim – Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından Sahil Güvenlik Komutanlığı Dalış, Emniyet, Güvenlik, Arama ve Kurtarma Timine (DEGAK) “Üstün Cesaret Takdiri” verildi.
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) çatısı altında Uluslararası Deniz Ticaret Odası (ICS), Uluslararası Kılavuz Kaptanlar Birliği (IMPA), Uluslararası Gemi Kaptanları Dernekleri Federasyonu (IFSMA), Uluslararası Kurtarma Birliği (ISU), Uluslararası Deniz Kurtarma Federasyonu (IMRF) ve Uluslararası Ulaştırma İşçileri Federasyonu (ITF) temsilcilerinden oluşan Değerlendirme Kurulu, 25 Mayıs 2021 tarihinde toplanarak “Üstün Cesaret Ödülü” için 23 ülke ve 4 uluslararası kuruluş tarafından sunulan 37 adayı değerlendirmeye aldı.
Değerlendirme Kurulunun teklifleri 21 Haziran 2021 tarihinde IMO Konseyi ile IMO’nun ana organları olan Deniz Emniyeti Komitesi, Deniz Çevresinin Korunması Komitesi, Teknik İşbirliği Komitesi, Kolaylaştırma Komitesi Başkanları ile Mevzuat Komitesi Başkan Yardımcısından oluşan jüri heyeti tarafından değerlendirildi.
Jüri heyeti tarafından yapılan nihai değerlendirme sonucunda Vietnam tarafından gösterilen aday “Üstün Cesaret Ödülü”ne layık görülürken, Türk Sahil Güvenlik Komutanlığı bağlısı Dalış, Emniyet, Güvenlik, Arama ve Kurtarma Timi (DEGAK) “Üstün Cesaret Ödülü”nden sonraki en önemli ödül olan “Üstün Cesaret Takdiri”ne layık görüldü.
Dalgıçlar zamanla yarışmıştı
Takdire konu olay, 10 Ekim 2020 tarihinde saat 03.20’de İstanbul Samatya açıklarında bir balıkçı teknesinin alabora olmasıyla yaşanmıştı.
Alınan ihbar üzerine 4 Sahil Güvenlik Botu ve 1 Dalış, Emniyet, Güvenlik ve Arama Kurtarma (DEGAK) Özel Timi, Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne bağlı 1 tahlisiye botu ve İl Emniyet Müdürlüğü Deniz Liman Şube Müdürlüğü ekipleri bölgeye sevk edilerek arama kurtarma faaliyetlerine başlanmıştı. Bölgeye intikal eden Sahil Güvenlik unsurları balıkçı teknesini Fatih/Samatya açıklarında alabora olmuş halde bulmuş, teknede olan 10 kazazede olay anında bölgede bulunan diğer balıkçı tekneleri ile birlikte sağ olarak denizden kurtarılmıştı.
Kurtarılan kazazedelerden teknenin, ağ toplama işlemi esnasında dengesinin bozulduğu, teknede 13 kişinin bulunduğu, 3 kişinin tekne içerisinde mahsur kaldığı öğrenilmişti.
Sahil Güvenlik unsurları tarafından tekne içinde mahsur kaldığı değerlendirilen 3 kazazedenin kurtarılması için çalışmalara başlanmış, zifiri karanlık, dibe batma tehlikesi olan bir tekne, tekne içinde ve etrafında hareketli ağlar, halat ve eşyalar gibi dalgıç personel için hayati risk teşkil eden koşullara rağmen zaman kaybetmeksizin dalış faaliyetine başlanmıştı.
Kazadan yaklaşık bir saat sonra tamamlanan ilk dalış faaliyetinde balık kasaları arasında tespit edilen bir kazazede bilinci kapalı olarak yüzeye çıkarılmış, hayata döndürülebileceği ümidiyle 112 Acil Sağlık ekiplerine teslim edilmişti. Yüzeye çıkan dalgıçlar tekne içinde kapalı kapı ardından ses duyduklarını ancak etraftaki ağ, halat ve eşyalar nedeniyle kapıyı ilk aşamada açamadıklarını belirtmişlerdi.
Tekne içinde duyulan sesin sağ kalan bir kazazedeye ait olabileceği, kapalı kabinde hava kalmış olabileceği değerlendirilerek süratle ikinci dalışa geçilmişti.
Her 15 dakikada bir satha çıkması gereken dalgıçlar birkaç dakika gecikme ile satha çıkmış, tüp, regülatör, maske ve paletlerinin ağa dolandığı görülmüştü. Satha çıkan dalgıçlar, teknenin baş altında canlı kazazede olduğunu sevinçle ifade etmiş ancak aşağıda ağ ve halat yoğunluğu nedeniyle ilerleyemediklerini belirtmişlerdi. Dalgıçların dolandıkları ağlar süratle kesilerek temizlenmiş ve üçüncü dalışa geçilmişti. Saat 05.32’de satha çıkan dalgıçlar ağ ve halatları temizlediklerini ancak tüplerindeki havanın azaldığını rapor etmişler, tüp ve personel takviyesi ile dördüncü dalışa geçilmişti.
Dördüncü dalışta, 2 dalgıcın sağ olan kazazede ile birlikte çıkması beklenirken saat 06.10’da satha çıkan dalgıçların yoğun biçimde öksürdüğü gözlemlenmiş, dalgıçlar tarafından tekne içinde 60 yaşlarında canlı bir kazazedenin olduğu ancak içeri girmeye çalışırken motorin yuttuklarını, kazazedenin son derece endişeli olduğunu ve ısrarla yukarıdan açılacak delik ile tahliye edilmeyi istediğini, delik açılması durumunda teknenin dibe batacağı yönünde kazazedenin ikaz edildiğini rapor etmişlerdi.
Kazazedenin bulunduğu ortamdaki hava giderek azalmakta iken beşinci dalış planlanmıştı. Su altında bir güvenlik koridoru oluşturularak her 3 metreye 1 dalgıç gelecek şekilde dalgıçların konumlanmaları, göz temasını koruyarak kazazedenin küçük boyutlu ve hafif olması sebebiyle acil durum yedek tüpü kullanarak bu koridordan çıkarılmasına karar verilmiş ve 4 dalgıç ile beşinci dalışa başlamıştı. Yoğun motorin kokusu içinde, oksijenin iyice azaldığı kamaradaki kazazede ikna edilerek maske ve acil durum yedek tüpü ile donatılmış, tüpün nasıl kullanılacağı anlatılmış ve oluşturulan güvenlik koridorundan su yüzeyine çıkarılmaya başlanmıştı.
Beşinci dalıştan 13 dakika sonra deniz yüzeyinde görülen hava kabarcıkları sevinci müjdelemiş, gün doğumu ile birlikte tüm dalgıçlar ve kazazede satha çıkmıştı.
Su altında, tekne içerisindeki küçük bir mahalde kalan hava sayesinde hayatta kalan kazazede, kazadan yaklaşık 4 saat sonra sağ olarak kurtarılmış ve sağlık kontrollerinin yapılması maksadıyla bölgedeki bir diğer Sahil Güvenlik botuna teslim edilmişti.
Saat 07.18’i gösterdiğinde, içeride kalan son kazazede için altıncı dalışa başlanmış, 12 dakika sonra ağların arasında sıkışmış haldeki kazazedenin cansız bedeni satha çıkarılarak 112 Acil Sağlık ekiplerine teslim edilmek üzere Yenikapı Limanı’na intikal ettirilmişti.
Alabora olan balıkçı teknesinin 13 mürettebatından 11’i sağ olarak kurtarılmış, hayatını kaybeden 2 kazazedenin cansız bedenleri de denizden alınmıştı.