İsveç, dünyadaki en gelişmiş ülkeler arasında yer almaktadır. Kral’ın rolünün törensel görevlerle sınırlı olduğu anayasal bir krallıktır. Gücünü doğrudan halktan alan parlamenter demokrasi ile yönetilmektedir.
İnovasyon, sürdürülebilirlik, birlikte yaratma ve her türlü eşitlik odaklı yaklaşımı esas alan dinamik bir ekonomiye sahiptir. Yıllık tüketici enflasyonu yüzde 2,1’dir. Çok gelişmiş bir sosyal güvenlik sistemine sahiptir. İsveç kültürünün dikkate değer yönlerinden birisi de çevrenin korunmasına verdikleri önemdir. Yaklaşık 24 bini yemyeşil ormanlar ve bitki örtüsü ile kaplı, dünyanın en çok adaya sahip ülkesidir. Ülkenin üçte ikisi ormanlarla kaplıdır ve her yıl 340 milyon ağaç dikilmektedir.
İsveç Avrupa’da kişi başına en yüksek patent sayısına sahip ülkedir. Dinamit, kalp pili, bilgisayar faresi, böbrek diyaliz cihazları, fermuar, Tetra Pak, Skype bu ülkeden çıkmıştır. Volvo, Ericson, IKEA, H&M, Elektrolüx gibi çok uluslu şirketleri ile bilinir. Nobel ödüllerinin verildiği ülkedir.
Görüldüğü gibi sadece gelir ve fiyat düzeylerini kıyaslamıyoruz.
İsveç GSYH sıralamasında dünyanın en zengin ilk 10 ülkesi arasında yer alır. Elbette sosyal refah seviyesinde de üst sıralarda bulunmaktalar. Nüfusu 10,5 milyon olup, kişibaşı geliri 57.625 dolardır.
İsveç pazarının en yaygın perakende zinciri ICA’dır. Hemköp, Coop, Willys ve Netto diğer pazar payı yüksek zincirlerdir. Lidl ise Alman menşeli olarak bu ülkede de faaliyettedir. Bizi ilgilendiren ve gururlandıran kısmı ise; Türk girişimci Dr. Muhittin Taylı’ya ait Matvärlden marketler zincirinin, 2017 yılında İsveç’te 2500 market arasında yılın en iyi marketi seçilmesidir. Halen de görsel teşhir ve titiz kalite kontrolündeki üstünlüğü ile büyümesini sürdürmektedir.
Aşağıdaki 25 ürünlük alışveriş, YouTuber Sadık Şimşek tarafından Lidl’dan 26 Aralık 2025 tarihinde yapılmıştır.
- Dikkate alınan güncel kurlar; 1 İsveç kronu (SEK) = 4,68 TL, 1 Euro = 10,71 SEK, 1 Euro = 50,16 TL şeklindedir.
- Listede görüldüğü üzere döviz bazında biz yüzde 13 daha pahalıyız.
Kırmızı et ve et ürünleri, süt ve peynir, un, domates salçası, sarımsak, ceviz, kestane ve hatta elma pahalı çıkan ürünlerimizdir. Bu harcamadaki dezavantajımız…
- Gelirdeki farka da bakalım mı?
İsveç’te asgari ücret, devlet müdahalesinden bağımsız olarak sendikalar ve işverenler arasında yapılan toplu iş sözleşmeleriyle belirlenmektedir. İsveç’te bu şekilde belirlenmiş net asgari ücret yaklaşık 18.000 SEK, bu da yaklaşık 1.700 euroya denk geliyor. Bizim henüz ele geçmemiş olan 28.075 TL’lik yeni asgari ücreti ve karşılığı olan 560 euroyu da yanına koyalım.
İsveç’te ortalama ücretin ise; aylık net 25.000 SEK ve 2.400 euro karşılığı olduğunu da belirtelim.
- İsveç fiyatları yukarda da belirttiğim gibi Lidl’dan, Türkiye fiyatları ise en büyük 2 süpermarket zincirinden alınmıştır. Tek marketten alınamama nedenleri; çeşit olarak tam karşılığının bulunamaması, ambalaj gramajı olarak en yakınının aranması, mevsim nedeniyle bir tarafta bulunamayan taze sebze meyvenin diğer tarafta bulunabilmesi gibi sebeplere dayanmaktadır.
- Alışverişe yüzde 13 fazla harcayan bizim asgari ücretlimizin geliri ise o ülke asgari ücretli gelirinin üçte biridir.
- İsveçli gelirinin yüzde 6,04’ü ile bu alışverişi gerçekleştirirken, vatandaşımız gelirinin yüzde 20,62’si ile aynı alışverişi yapabiliyor. Başka bir ifade ile 1 ayda İsveçli bu alışverişi 17 defa tekrarlayabilirken, vatandaşımız aynı alışverişi ayda 5 defa yapabiliyor.
- Eğer her iki tarafın da gelir ve fiyat seviyeleri benzerlik gösterseydi; bizdeki alışverişin tutarı 5.809,44 yerine 1.696,37 TL olmalıydı. Veya 5.809,44 TL’lik alışverişi yapan vatandaşımızın geliri 96.824 TL olmalıydı.
- En dikkat çekecek kıyaslamayı sona bıraktım…
İsveç’te en düşük emekli maaşı 11.800 İsveç kronudur (yaklaşık 1.100 euro). Bu gelir ile geçinmenin zor olduğunu düşünen İsveç hükümeti bir çözüm bulmuş. Eğer emekli kirada oturuyorsa, kirayı ödedikten sonra cebinde en az 7.000 İsveç kronu kalması gerekiyor (geçim sınırı). Kalmadığı durumda, ‘kira desteği’ veriyor. Yine geçim sıkıntısı devam ediyorsa, yukardaki çözüme ilaveten ‘yaşlılık sosyal desteği’ devreye giriyor. “İsveç’ten Ömer öğretmen” adlı YouTuber tarafından aktarılmıştır.
Sonuç olarak; döviz bazında gelir düşükken, harcamaların fazla olması genel sorunumuzdur. İsviçre ve Norveç örneklerinde olduğu gibi ucuz çıkmamız durumunda bile gelir düşüklüğü sebebiyle o ülke vatandaşları aynı alışverişi 7 kat daha fazla tekrarlayabiliyorlar. Yani sadece ucuz olmak da yetmiyor…
Bu günkü örnekte olduğu gibi hem pahalı kalıp hem de gelir düşüklüğü yaşanıyorsa, zaten sözün bittiği yerdir…
