Süfyan Kızılarslan / Ajans Bizim – Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi, Kıbrıslı Rumlar tarafından Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde (AİHM) Ankara’ya karşı açılmış ilk mülkiyet davası olan Loizidou dosyasının denetim sürecini sonlandırdı.
DW’nin haberine göre, sonlandırma kararına gerekçe olarak, AİHM’nin Loizidou kararının uygulanmasına yönelik olarak alınan önlemler gösterildi.
Karar geniş oy çoğunluğuyla alındı. AB üyesi Güney Kıbrıs ve Yunanistan ile 5 ülke karar aleyhinde oy kullandı. AB ülkelerinin önemli bir çoğunluğu Loizidou dosyasının kapatılması yönünde oy verdi. Avrupa Konseyi’nin 46 üyesi bulunuyor.
TMK etkin iç hukuk yolu
Alınan bu karar, Kıbrıslı Rumların mülkiyet talepleri için 2005 yılında adanın kuzeyinde kurulmuş Taşınmaz Mal Komisyonu’nun (TMK) “etkin iç hukuk yolu” olduğu bir kez daha tescil edilmesi anlamına geliyor.
TMK 2010 yılında AİHM tarafından etkin iç hukuk yolu kabul edilmişti. Ancak Güney Kıbrıs ve Yunanistan, AİHM kararına rağmen, bir siyasi organ olan Bakanlar Komitesi önünde TMK’nın hukuksal planda meşru olmadığını savunuyordu.
TMK’nın rolü
Karar, TMK’nın uygun şekilde vereceği tazminat ve takas kararlarının iade kararı kadar geçerli olacağını ortaya koyması bakımından önem taşıyor. TMK daha önce Loizidou’nun dava konusu mülklerinin iadesinin mümkün olmadığını, ancak tazminat ve takas talebinde bulunabileceğini bildirmişti.
Kıbrıslı Rumlar ve Atina’nın bugüne kadar reddettiği “iade yerine tazminat ve takas olabilir” formülü Bakanlar Komitesi tarafından bu hafta alınan kararla onaylanmış oldu. Karar bu bakımdan TMK’nın Kıbrıslı Rumların mülkiyet başvurularını resen inceleyebileceği ve karara bağlayabileceği anlamı da taşıyor.
Kararın benzer bireysel Rum mülkiyet başvuruları için örnek oluşturacağı belirtiliyor. Adanın kuzeyinde taşınmazları kalmış Kıbrıslı Rumların Ankara’ya karşı AİHM önünde mülkiyet davası açmadan önce TMK’ya başvurmaları gerekiyor.
Loizidou davası
Bir Kıbrıslı Rum olan Titina Loizidou, 1989 yılında, “KKTC’de toprak ve mülkünün kaldığı” gerekçesiyle Türkiye aleyhine AİHM’e başvurmuştu. AİHM, Türkiye’yi Loizidou’ya maddi tazminat ödemeye mahkûm etmişti. Türkiye, 2 Aralık 2003’te Loizidou’ya yaklaşık 900 bin dolar tazminatı ödemişti.
