Ajans Bizim – ABD Başkanı Donald Trump, Suriye’de geçiş yönetimi lideri Ahmed el-Şara ile Beyaz Saray’da bir araya geldi.
Görüşme basına kapalı yapıldı ve iki liderin Suriye’ye yönelik yaptırımların askıya alınması konusunu ele aldığı bildirildi.
ABD Hazine Bakanlığı, görüşme sırasında Suriye’ye uygulanan yaptırımların 180 gün süreyle askıya alındığını duyurdu.
Yetkililer, bu kararın 23 Mayıs’ta Suriye’ye uygulanan yaptırımları düzenleyen yasadan feragat edilmesini öngören önceki hamlenin yerini alacağını belirtti.
Şara, cumartesi gecesi Washington’a ulaşmış, ilk olarak Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva ve Amerika’daki bazı Suriyeli kuruluş temsilcileriyle görüşmüştü.
BBC’nin haberine göre, Beyaz Saray sözcüsü Karoline Leavitt, Trump’ın görüşmeyi “barış arayışında dünya çapında herkesle diplomatik temas kurma çabalarının bir parçası” olarak nitelendirdi.
ABD-Suriye ilişkilerinde tarihi bir adım olarak kayda geçen bu buluşma, ülkenin 1946’daki bağımsızlığından bu yana ilk kez bir Suriye devlet başkanının ABD’yi ziyaret etmesi anlamına geliyor.
Trump ve Şara, daha önce 14 Mayıs’ta Riyad’da Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman eşliğinde bir araya gelmiş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan toplantıya telekonferansla katılmıştı.
Trump, görüşmeden bir gün önce, Suriye’ye yönelik yaptırımların kaldırılmasına karar verdiğini açıklamış ve bu süreçte Erdoğan ve Muhammed bin Selman ile yaptığı temasların etkili olduğunu söylemişti.
Şara, Beşar Esad yönetiminin 8 Aralık’ta devrilmesiyle iktidarı ele almış ve yurtdışı ziyaretleri yapmaya başlamıştı.
Bunlar arasında 4 Şubat’ta Ankara’ya yaptığı ziyaret ve Eylül’de New York’ta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda konuşma yapması da yer alıyor.
Şara ayrıca 15 Ekim’de Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya geldi.
Suriye’yi IŞİD’e karşı koalisyona katmak
ABD’nin Orta Doğu Özel Temsilcisi ve Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, görüşmenin amacının Suriye’yi IŞİD’e karşı ABD liderliğindeki koalisyona katılmaya ikna etmek olduğunu söyledi.
Barrack, “Herkesi bu ittifaka dahil etmeye çalışıyoruz, bu onlar için çok önemli” dedi.
Suriye’nin kuzeydoğusunu kontrol eden Suriye Demokratik Güçleri (SDG) de ABD’nin başlıca ortakları arasında bulunuyor.
Barrack ayrıca, Suriye ve İsrail’in ABD’nin arabuluculuğunda gerilimi azaltma görüşmelerine devam ettiğini belirtti.
Şam yönetimi, İsrail’in hava saldırılarını durdurmasını ve güney Suriye’ye giren İsrail askerlerinin çekilmesini talep ediyor.
Ahmed Şara, geçmişte El Kaide’nin Suriye kolunu yönetmiş, 2016’da El Kaide’den ayrılmış ve 2017’de İslamcı militan örgüt Heyet Tahrir eş-Şam’ı kurmuştu.
Bu örgüt, Esad karşıtı isyancı grupların başında yer alıyordu. ABD liderliğindeki koalisyon, 2019’da IŞİD’i Suriye’deki son kalesinden çıkarmıştı.
Görüşme, Şam’ın yeniden inşası ve bölgesel güvenlik konularını kapsayan diplomatik temaslar çerçevesinde değerlendiriliyor.
Parçalanmış bir ülke
Suriye, 2011’de başlayan iç savaşın ardından parçalanmış bir ülke olarak uluslararası gündemdeki yerini koruyor.
Şara, Beşar Esad’ın devrilmesinin ardından geçiş yönetimi lideri olarak ülkenin istikrarını yeniden tesis etme hedefiyle diplomatik adımlar atıyor.
ABD ve Türkiye, Suriye’nin IŞİD ile mücadelesinde başlıca ortaklar olarak rol oynuyor.
SDG, kuzeydoğuda kontrolü elinde tutarken, ülkenin güneyi İsrail’in güvenlik kaygılarıyla dolu bir bölge olarak öne çıkıyor.
ABD’nin Suriye’ye uyguladığı yaptırımların geçici olarak askıya alınması kararı, hem ekonomik ilişkilerin yeniden şekillendirilmesi hem de bölgesel barış sürecinin ilerletilmesi açısından hayatî önemde bir hamle olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlar, bu ziyaretin, Şara’nın Washington ve müttefik başkentlerle güçlü diplomatik ilişkiler kurma stratejisinin bir parçası olduğunu belirtiyor.
Görüşme, Şara’nın ülkesinde siyasi ve ekonomik reformları ilerletme çabaları ile ABD’nin bölgedeki güvenlik ve stratejik çıkarlarını dengeleme amacı arasında dikkatle izlenen bir diplomatik temas olarak kayda geçti.
