Ajans Bizim – Afgan üniversiteleri, kadınlar tarafından yazılmış ve Taliban’ın şeriat yorumuna aykırı görülen tüm kitaplardan arındırılıyor.
Kadın yazarlara ait 140 eser, “anti-şeriat ve Taliban karşıtı politikalar” nedeniyle “endişe verici” olarak değerlendirilen 680 kitaba eklendi.
Bu kaynaklar arasında anayasa hukuku, İslamî siyasî hareketler, insan hakları, Batı siyasal düşüncesi ve kadın çalışmaları yer alıyor.
Üniversitelerde artık yalnızca erkek öğrenciler bulunuyor ve 18 dersin okutulması yasaklandı. Bunlar arasında insan hakları eğitimi ve cinsel tacizi önleme dersleri de var.
Bir Taliban yetkilisi, bunların “şeriat ilkeleri ve sistemin politikalarıyla çeliştiğini” ileri sürdü. Kadınlara yönelik akademik alanlar da yasaklandı; toplumsal cinsiyet, iletişimde kadının rolü ve kadın sosyolojisi gibi konular artık müfredatta yer alamayacak.
BBC’nin haberine göre, Taliban Yükseköğretim Bakan Yardımcısı Ziaur Rahman Aryubi, bu kararın “din âlimleri ve uzmanlardan oluşan bir komite” tarafından alındığını söyledi.
Yasaklanan kitapların yerine “İslam’a aykırı olmayan” başka eserler konulacak.
“Kadın düşmanı politikalar”
Taliban’ın dönüşünden önce eski Adalet Bakan Yardımcısı olan Zakia Adeli, BBC’ye “Taliban’ın zihniyeti ve kadın düşmanı politikaları göz önüne alındığında, kadınların kendilerinin eğitim görmesine izin verilmediği bir ortamda onların görüşlerinin, fikirlerinin ve yazılarının da ortadan kaldırılması son derece doğaldır” dedi.
Kitabı yasaklanan kitaplar arasında olan Adeli, “Taliban’ın son dört yılda yaptıkları düşünüldüğünde, müfredata değişiklikler getirmeleri hiç de şaşırtıcı değil” diye ekledi.
Taliban, 2021’de iktidara gelmesinden bu yana kadınların en temel haklarını sürekli olarak ellerinden alıyor ve aşırı İslamcı yasaları uygulamakta ısrar ediyor.
Bu son karar da kadınları yeniden toplum dışına itiyor. Daha önce kadınların kamusal alanda şarkı söylemeleri, birçok mesleği icra etmeleri, erkek doktorlardan tedavi görmeleri, parklara gitmeleri, kamusal konuşma yapmaları, erkeklere bakmaları dahi yasaklanmıştı.
31 Ağustos 2025’te meydana gelen, 2 bin 200’den fazla kişinin öldüğü yıkıcı deprem sırasında da kadınlar kurtarma çalışmalarında yok sayıldı. Taliban’ın iktidara gelişinden beri yürürlükte olan bir yasa nedeniyle erkeklerin kadınlara dokunarak onları enkazdan çıkarmasına izin verilmedi ve kadınlar enkaz altında can çekişmeye terk edildi.
