Başörtüsüne ilişkin anayasa değişikliği teklifi Anayasa Komisyonu’nda kabul edildi

Ajans Bizim – Başörtüsü konusunu anayasal güvence altına almaya yönelik Anayasa değişikliği teklifi TBMM Anayasa Komisyonu’nda kabul edildi.

Öngörülen düzenlemeyle Anayasa’nın 24. maddesine, “başörtüsüne anayasal güvence getirmeye yönelik” şu fıkra ekleniyor:

“Temel hak ve hürriyetlerin kullanılması ile kamu veya özel kesim tarafından sunulan mal ve hizmetlerden yararlanılması, hiçbir kadının başının örtülü veya açık olması şartına bağlanamaz. Hiçbir kadın; dinî inancı sebebiyle başını örtmesi ve tercih ettiği kıyafetinden dolayı eğitim ve öğrenim, çalışma, seçme, seçilme, siyasi faaliyette bulunma, kamu hizmetlerine girme ile diğer herhangi bir temel hak ve hürriyeti kullanmaktan ya da kamu veya özel kesim tarafından sunulan mal ve hizmetlerden yararlanmaktan hiçbir surette yoksun bırakılamaz. Bu nedenle kınanamaz, suçlanamaz ve herhangi bir ayrımcılığa tâbi tutulamaz. Alınan veya verilen bir hizmetin gereği olan kıyafet söz konusu olduğunda devlet, ancak dinî inancı sebebiyle kadının başım örtmesini ve tercih ettiği kıyafetini hiçbir surette engellememek şartıyla gerekli tedbirleri alabilir.”

Teklif kapsamında Anayasa’nın 41. maddesinin kenar başlığı “I. Ailenin korunması, evlilik birliği ve çocuk hakları” şeklinde değiştiriliyor. Ayrıca, maddenin birinci fıkrasında yer alan “temelidir ve” ibaresi “temelidir. Evlilik birliği, ancak kadın ile erkeğin evlenmesiyle kurulabilir ve” şeklinde değiştiriliyor. 

Anayasanın değiştirilmesi

Anayasanın 175. maddesi “Anayasanın değiştirilmesi, seçimlere ve halkoylamasına katılma” başlığı altında değiştirme sürecine ilişkin düzenlemeler getiriyor. 

Buna göre, 

-Anayasanın değiştirilmesi Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az üçte biri (120 üye) tarafından yazıyla teklif edilebiliyor. 

-Anayasanın değiştirilmesi hakkındaki teklifler Genel Kurulda iki defa görüşülür. Değiştirme teklifinin kabulü Meclisin üye tamsayısının beşte üç (360 üye) çoğunluğunun gizli oyuyla mümkün. 

-Anayasanın değiştirilmesi hakkındaki tekliflerin görüşülmesi ve kabulü, bu maddedeki kayıtlar dışında, kanunların görüşülmesi ve kabulü hakkındaki hükümlere tâbi. 

-Cumhurbaşkanı anayasa değişikliklerine ilişkin kanunları, bir daha görüşülmek üzere TBMM’ye geri gönderebiliyor. Meclis, geri gönderilen Kanunu, üye tamsayısının üçte iki (400 üye) çoğunluğu ile aynen kabul ederse Cumhurbaşkanı bu kanunu halkoyuna sunabilir. 

-Meclis tarafından üye tamsayısının beşte üçü (360) ile veya üçte ikisinden (400) az oyla kabul edilen Anayasa değişikliği hakkındaki Kanun, Cumhurbaşkanı tarafından Meclise iade edilmediği takdirde halkoyuna sunulmak üzere Resmî Gazetede yayımlanır. 

-Doğrudan veya Cumhurbaşkanının iadesi üzerine, Meclis üye tamsayısının üçte iki (400) çoğunluğu ile kabul edilen Anayasa değişikliğine ilişkin kanun veya gerekli görülen maddeleri Cumhurbaşkanı tarafından halkoyuna sunulabilir. 

-Halkoylamasına sunulmayan Anayasa değişikliğine ilişkin kanun veya ilgili maddeler Resmî Gazetede yayımlanır. 

TBMM’deki sandalye dağılımı

TBMM’deki sandalye dağılımına bakıldığında AK Parti’nin 286, MHP’nin 48 ve BBP’nin 1 milletvekili bulunuyor. Cumhur İttifakı’nın TBMM’deki toplam oyu 335’te kalıyor.

Bu durumda, anayasa değişikliğinin kabul edilebilmesi için Cumhur İttifakı’ndaki partilerin muhalefetin desteğine ihtiyacı olacak. Değişikliğin halkoyuna sunulmayacak şekilde kabulü için en az 65 oy, halk oyuna sunulacak şekilde kabulü için ise muhalefetten en az 25 oy “kabul” oyu verilmesi gerekiyor. 

TBMM’deki güncel sandalye dağılımı şöyle: