Akşam, Bugün, Cumhuriyet, Fanatik, Fotomaç, Güneş, Habertürk, Hürriyet, Hürriyet Daily News, Milliyet, Posta, Radikal, Sabah, Star, Takvim, Today’s Zaman, Türkiye, Vatan, Yeni Şafak, ve Zaman gazeteleri ortak bir deklarasyon yayınlayarak “Gazetelerin içerikleri; yani, haberler, yorumlar, köşe yazıları, yazı dizileri, fotoğraflar, çizgi, grafik, sayfa tasarımı ve benzeri bütün unsurların tek sahibi gazetelerdir” dediler.
Doğru söze ne denir. O kadar çok haber portalı “kaynak göstermeden” gazetelerin haberlerini, fotoğraflarını, hatta özel röportajlarını olduğu gibi alıp kullanıyorlar ki. İşe bu tarafından bakınca, ortak deklarasyonun altına imza atan gazetelere hak vermemek mümkün değil.
Ama bir de bu gazetelerin kendi internet sitelerine bakalım. 20 gazetenin hepsi değilse de önemli bir kısmının internet siteleri, “fikir ve emek hırsızlığına karşıyız”, “fikir ve emek hırsızlığı yapılarak bazı internet siteleri tarafından çalınması eylemi “gazetecilik” olarak nitelendirilemez” dedikleri halde, hadi biz “çalıntı” ifadesini kullanmayalım, izinsiz kullanılmış haberlerle dolu. Yıllardır internette, sosyal paylaşım sitelerinde dolaşan fotoğraflar, altına iki satır “haber” döşenerek tekrar tekrar okuyucuya sunulmaktadır, sanki yeni bir habermiş gibi! Bu gazetelerde çalışmakta olan meslektaşlarımız da eleştirilerimizi “onlar bağımsız takılıyorlar” diye yanıtlıyorlar.
Deklarasyonda, “bugüne kadar olduğu gibi, bundan sonra da okurlarımız, gazetelerimizin içeriklerine internet sitelerimiz aracılığıyla ulaşmaya devam edeceklerdir” denilse de, bu ifade gerçeği ne yazık ki yansıtmamaktadır. Gazetenin basılı nüshasında yer alan birçok haber internet sitesinde bulunmadığı gibi, bazılarına da okuyucuların “üye olmadan” erişmeleri mümkün değildir. Okuyucunun arşivden tek bir sayfayı -üstelik çapraz olarak sayfanın ortasına basılmış gazete logosuyla birlikte- PDF olarak satın alabilmesi için kredi kartıyla 7 TL ödemesi gerekmektedir.
Halkın haber alma hakkına saygı göstermeyen gazeteler, Hatay’da, Akçakale’de savaş karşıtı gösterilere bir satır olsun yer vermemiş/verememişlerdir. Yapmaya çalıştıkları, “okuyucunun etinden de, sütünden de, derisinden de yalnızca biz yararlanırız” demekten başka bir şey ifade etmemektedir.
CNN Türk’te Medya Mahallesi’ne konuk olan Mehmet Ali Birand, gazetelerin ortak deklarasyonunu eleştirdi ve Kanal D Haber’in ürettiği içeriğin Hürriyet’te kullanılmasını yasakladığını ifade etti. Birand, Kanal D Haber’de ürettikleri haberlerin deklarasyondaki belirtildiği “hiçbir şekilde kullanılmasına” izin vermediklerini açıkladı. Bütün TV kanalları Birand’ın yaptığı gibi, haberlerinin ve içeriklerinin gazetelerde “hiçbir şekilde kullanılmasına” izin vermeyeceklerini açıklarlarsa, magazin sayfalarının bile haber sıkıntısına düşecekleri aşikârdır.
Gazeteler, deklarasyonu imzaladıkları günden beri düşüşe geçen tirajlarını da hesaba katıp, yanlışlarından döneceklerdir kuşkusuz.
